Paul Keres I wint overtuigend van De Pion

door Hugo ten Hertog

Op zaterdag 16 december was het alweer tijd voor de 5e ronde van het KNSB-seizoen, en er was toch sprake van een klein beetje nervositeit bij Paul Keres 1. Het spel was prima, maar met slechts twee matchpunten uit vier wedstrijden en een gedeelde 8e plaats was het toch tijd om weer eens een wedstrijd te gaan winnen.

Op papier was De Pion daarvoor een prima tegenstander. Ze schipperen al een paar jaar tussen de eerste en tweede klasse en hebben dit jaar weer een prima team bij elkaar verzameld. Helaas voor hen zitten ze altijd in de zuidelijke klasse 1B, die regelmatig beduidend sterker is dan 1A. Ook dit jaar is dat het geval, en De Pion stond na vier wedstrijden dan ook onderaan.

Teamleider Evert was zelf in de Oostenrijkse sneeuw, maar verder waren we compleet. Evert werd vervangen door niet de minste, namelijk door IM Demre! Na enkele omzwervingen bij Purmerend en SISSA betekende deze wedstrijd de terugkeer van Demre in Paul Keres I, wat er meteen voor zorgde dat dit vermoedelijk het sterkste Paul Keres team ooit was. (De herintrede van Demre in het Paul Keres bekerteam vond al een maandje eerder plaats wat resulteerde in een overtuigende 0-4 overwinning tegen SC Santpoort. Het sterke Apeldoorn is ons volgende obstakel.)

De wedstrijd vond plaats in het Rode Kruis gebouw, de thuishaven van Moira-Domtoren, omdat het Stedelijk Gymnasium niet beschikbaar was. Na enkele inleidende woorden van de arbiter en de voorzitter mochten we beginnen aan wat een vrolijke wedstrijd zou worden.

Toen ik na een uurtje of anderhalf spelen een rondje liep om de balans op te maken was er al veel positief nieuws te melden. Met name de witborden waren erg goed uit de opening gekomen. Ikzelf had op bord 2 een halfopen f-lijn gecreëerd, wat zorgde voor een vrolijke aanvalsstelling tegen FM Stefan Colijn. Xander had op 4 een pionnetje geïnvesteerd, maar de stukken van voormalige PK’er Mark Smits leken vrij weinig toekomst te hebben. Ook Jan op 3, Joris op 6 en Gerben op 10 leken met voordeel uit de opening gekomen en op de meeste andere borden verkeerden we ook niet in de problemen.

Het enige bord waar wat meer twijfels over waren was als eerste klaar. Op bord 5 had Jan Jaap een zware kluif aan de ijzersterke opening van zijn tegenstander (1.b3!), en na 15 zetten stond de volgende stelling op het bord:

 

Wit heeft een lichte ontwikkelingsvoorsprong en een loper met beduidend meer toekomst dan de zwarte. 16.Pxd4! had zwart voor moeilijke keuze gesteld, cxd4 of toch exd4? 16…exd4 lijkt positioneel wat mooier, maar na 17.Pf5 Df8 18.e5! komt de zwarte koning in zwaar weer. 16…cxd4 was echter ook niet alles geweest, omdat na 17.Pf5 Df8 wit de c-lijn kan openen en de vervelende manoeuvre Dc1-g5 kan uitvoeren.

Ook na het gespeelde 16.Pc3 staat wit natuurlijk nog beter, maar aangezien de zet werd vergezeld door een remiseaanbod liep dat voordeeltje op niets uit. JJJ vroeg braaf aan Xander, de vervangend teamleider, of hij het aan mocht nemen, en dat was uiteraard geen enkel probleem.

Het volgende resultaat vond plaats op bord 1. Demre speelde met zwart tegen Jan van Mechelen, een zeer degelijke Belgische FM. Demre deed geen gekke dingen, van Mechelen was niet al te ambitieus, en een puntendeling was dus het logische resultaat.

Raymond had op bord 7 te maken met een ingewikkelde manoeuvreerstelling, die mij in eerste instantie wel prettig leek voor hem. Echter, na wat onnauwkeurigheden van zijn kant mocht hij blij zijn met het remiseaanbod van Ludo Tolhuizen.

Na drie (semi)-degelijke remises was het tijd om de punten binnen te halen, en daarvoor kijken we natuurlijk eerst naar onze puntenmachines, Xander en Jan. Ze zouden ons niet teleurstellen.

Bij Xander komen we er in bij de volgende stelling:

 

De lezer herkent hier mogelijk de structuur van een variant van het Konings-Indisch waarin wit de c-pion offert in ruil voor druk over de c-lijn en de onhandige plaatsing van het paard op a6. Echte theoretici weten wellicht dat Jeroen Piket een groot kenner was van deze variant met wit, met onder meer een interessante remise tegen Kasparov in Linares 1997, en een overwinning op Ivanchuk twee jaar later. Wat alleen de mensen weten die zaterdagavond in het café de overwinningen van Paul Keres aan het vieren waren, is dat de eerste kennismaking van Piket met deze variant al plaatsvond in 1984. Toen zat hij achter de zwarte stukken en verloor hij van niemand minder dan onze eigen Anton Rosmuller!

Enfin, in het diagram is er duidelijk al iets flink misgegaan voor de zwarten. Mark had moeite met het vinden van een goed plan en zijn laatste zet, 24…Pc8 was geen opperbeste. De enige vraag is, hoe komt wit erdoorheen?

Gelukkig weet Xander met dit soort vragen wel raad, en hij speelde dan ook vrij snel het ijzersterke 25.Pd4!

Het zwarte paard keerde in arren moede maar weer terug naar e7, maar na 26.Lxa6 bxa6 27. Pdc6 Pxc6 28. Pxc6 Db7 resulteerde dat in de volgende stelling

 

Wit kan uiteraard simpelweg de toren op d8 slaan, maar daar nemen oude meesters geen genoegen mee. Na 29. Pxe5! was het feest compleet, en een zet later gaf Mark hem een hand.

Zo halverwege het seizoen staat Xander op een fraaie 4/5, en heeft hij weer bijna de hoogste rating van Paul Keres.

Ondertussen had Jan ook een soepele overwinning te pakken. Wit beging een kleine onnauwkeurigheid in de opening, waarna Jan al iets prettiger stond. Daarna volgde een stuk grotere onnauwkeurigheid, wat resulteerde in de volgende stelling.

 

De combinatie van de zwakke witte koningsstelling en het extra zwartpionnetje op de damevleugel, zorgt voor onoverkomelijke problemen.

Jans tegenstander sputterde nog wel wat tegen, maar twijfel over het resultaat was er niet echt meer. Waar er vorige wedstrijd tegen Sas van Gent een klein wondertje gebeurde en Jan zowaar niet won, was er nu dus weer sprake van een reguliere overwinning. Over de laatste twee seizoenen bedraagt de score van Jan maar liefst 9/10!

Na deze tussensprint stond het alweer 3,5-1,5 en het feest was nog niet voorbij. Wim zette op bord 8 het volgende punt op het scorebord. Helaas heb ik van deze partij erg weinig meegekregen, maar Wim kennende gaan we er maar vanuit dat zeer fatsoenlijk schaak zorgde voor een overwinning uit een stuk. Wim verkeert dit seizoen sowieso in prima vorm en bij de winterstop staat de teller op 3,5/5.

Aan mij was vervolgens de eer om de matchpunten veilig te stellen. Na 20 zetten stond de volgende stelling op het bord:

 

 

Na het openen van de f-lijn koos ik ditmaal eens niet voor een te beschaafd plan, maar gewoon voor brute kracht. Eerst tripleren op de f-lijn en er dan maar vanuit gaan dat de zwarte stelling vanzelf wel in zou storten. In de diagramstelling had ik eigenlijk alleen rekening gehouden met 20… Pxb3 om mijn sterke loper te ruilen. Stefan koos echter een ambitieuzer idee, hij speelde 20… a5?!, met als idee om mijn loper niet gewoon te ruilen, maar om hem zelfs in te sluiten. Echter, na 21.Txc5! Lxc5 22. Pe4, pakten er zich donkere wolken samen boven veld f7. Dat ik enkele zetten later overzag dat ik gratis een stuk kon slaan bleek voor het resultaat niet meer van belang.

Met 5,5-1,5 waren de matchpunten binnen, maar het vat met overwinningen was nog niet leeg. Joris Kokje speelde een overtuigende partij tegen Bas de Feijter. Een prettig plusje na de opening werd omgezet in een stelling waarin zwart zijn g7-loper kwijt was geraakt en er een witte loper op h6 was komen te staan. Als iemand die steevast 1… g6 speelt zag ik mijn ergste nachtmerrie op het bord verschijnen, en ik ben dan ook snel weggelopen zodat ik het einde niet hoefde te zien. Een keurige overwinning van Joris, en een mooie 6,5-1,5 voorsprong.

Helaas kan het niet alleen maar feest zijn, en moesten we op bord 10 een nederlaag noteren. Op papier was dat niet geheel onverwacht, De Pion had namelijk Alik Tikranian, hun op papier een-na-beste speler, op het laatste bord geposteerd. Gerben kwam nog wel erg prettig uit de opening maar de wilde complicaties die volgden werden hem uiteindelijk te machtig.

Het laatst overgebleven bord was dat van Paul. Hij speelde een vrij rustige partij die langzaam naar remise leek te kabbelen. Uiteindelijk kwam er de volgende stelling op het bord:

 

Wit staat een tikkeltje prettiger vanwege zijn ruimtevoordeel, en de wat ongelukkige plaatsing van de loper op h6, maar de stelling is natuurlijk remise. Twaalf zetten later stond het echter zo:

 

Het moge duidelijk zijn dat er iets niet helemaal goed is gegaan bij de zwarten. Het is aan de lezer om te bedenken hoe wit hier mat in 2 gaf.

De 7,5-2,5 einduitslag zorgde voor een stel zeer tevreden gezichten en een terugkeer in het linker rijtje.

Wij gaan vol vertrouwen 2018 tegemoet!

Paul Keres

De Pion

 
Kerigan , D. (Demre) 2348 Mechelen van, J. (Jan) 2235 ½ – ½
Hertog ten, H.M. (Hugo) 2460 Colijn , S. (Stefan) 2322 1 – 0
Breukelman , H.J. (Jan) 2350 IJzermans , C.G.J. (Cees) 2183 1 – 0
Wemmers , X.A. (Xander) 2454 Smits , M. (Mark) 2210 1 – 0
Janse , J.J. (Jan Jaap) 2210 Schouten , J.A.J. (Jordy) 2081 ½ – ½
Kokje , J.J.I. (Joris) 2234 Feijter de, S.J.M. (Bas) 2155 1 – 0
Rooij de, R. (Raymond) 2155 Tolhuizen , L. (Ludo) 2130 ½ – ½
Hommerson , P. (Paul) 2210 Du Pont , D. (David) 2051 1 – 0
Fliert van de, W. (Willem) 2170 Eerens , P. (Pim) 2044 1 – 0
Veltkamp , G. (Gerben) 2168 Tikranian , A. (Alik) 2241 0 – 1
Gemiddelde Rating: 2276 Gemiddelde Rating: 2165 7½-2½

 

Kerstpuzzeltje

 

Deze stelling ontstond volslagen toevallig door een genetisch foutje in de FEN-codering bij Hugo’s stelling. Een aantal stukken is twee rijen naar links geschoven. Toevalligerwijs lijkt het op een (simpele) probleemstelling met wit aan zet. Als kerstpuzzel laten we hem daarom staan.  BB